|
SMMM Maliz Analiz Konuları
Diğer Dönen Varlıklar Karşılığı
Yıl sonunda ilgili kesin
hesaplarına aktarılması imkanı bulunmayan kasa, stok ve maddi duran
varlık sayım noksanları tutarının, sayım fazlaları tutarının üstünde
olması halinde fark kadar ayrılacak karşılıkları kapsar.
İşleyişi :
Ayrılan karşılık tutarı bu hesaba alacak “654. Karşılık
Giderleri Hesabı”na borç kaydedilir, karşılık nedeninin
gerçekleşmesi halinde “197. Sayım ve Tesellüm Noksanları Hesabı”
karşılığında bu hesaba borç kaydedilir.
19- DİĞER DÖNEN
VARLIKLAR: Vadesi bir yıla kadar olan ve şimdiye kadarki
hesaplar içinde yer alamayan kalemlerin izlendiği hesap grubudur. Bu
grupta aşağıdaki hesaplar yer alır:
190- Devreden KDV Hesabı
191- İndirilecek KDV Hesabı
193- Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabı
195- İş Avansları Hesabı
196- Personel Avansları Hesabı
197- Sayım ve Tesellüm Noksanları Hesabı
198- Diğer Çeşitli Dönen Varlıklar Hesabı
199- Diğer Dönen Varlıklar Karşılığı Hesabı (-)
190- DEVREDEN KDV HESABI:
Devreden KDV Hesabını incelemeden önce kullanılan diğer KDV
Hesaplarını inceleyelim.
Bilindiği gibi mal ve hizmet alışında ödenen KDV 191- İndirilecek
KDV Hesabının borcunda izlenir. Mal ve hizmet satışında alınan KDV
391- Hesaplanan KDV Hesabında izlenir.
KDV işlemlerinde dönem aylıktır. Dolaysıyla her ay sonunda
İndirilecek KDV Hesabı ve Hesaplanan KDV hesaplarının
karşılaştırılarak kapatılması gerekir. Ay sonunda KDV ile ilgili üç
durum oluşabilir:
1- KDV Hesapları Denk Olabilir:
Örnek: X işletmesinin 31.07.2008 tarihi itibariyle KDV
Hesaplarının durumu aşağıdaki gibidir:
B 191- İndirilecek KDV Hs. A
1.000
500
2000
300
3.800
B 391- Hesaplanan KDV Hs. A
2.000
1200
600
3.800
Temmuz ayı sonunda yapılacak kayıt şöyledir:
_________31.07.2008____________
391- Hesaplanan KDV Hs. 3.800
191- İndirilecek KDV Hesabı 3.800
______________ / _____________
Hesap tutarları eşit olduğundan hesaplar karşılıklı kapanır. Bu
durum KDV Beyannamesi ile vergi dairesine bildirilecektir.
2- Hesaplanan KDV, İndirilecek KDV'den büyük olabilir.
Örnek: X işletmesinin 31.07.2008 tarihi itibariyle KDV Hesaplarının
durumu aşağıdaki gibidir:
B 191- İndirilecek KDV Hs. A
1.000
500
2000
300
3.800
B 391- Hesaplanan KDV Hs. A
2.000
1200
1.600
4.800
Temmuz ayı sonunda yapılacak kayıt şöyledir:
_________31.07.2008____________
391- Hesaplanan KDV Hs 4.800
191- İndirilecek KDV Hesabı 3.800
360- Ödenecek Vergi ve Fonlar Hesabı 1.000
KDV 1.000
______________ / _____________
Mal satışı sırasında alınan KDV; mal alışı sırasında ödenen KDV'den
fazla olduğu için aradaki fark KDV Beyannamesi ile vergi dairesine
beyan edilecek ve ödenecektir.
2- Hesaplanan KDV, İndirilecek KDV'den küçük olabilir.
Örnek: X işletmesinin 31.07.2008 tarihi itibariyle KDV Hesaplarının
durumu aşağıdaki gibidir:
B 191- İndirilecek KDV Hs. A
1.000
500
2000
900
4.400
B 391- Hesaplanan KDV Hs. A
2.000
1200
800
4.000
Temmuz ayı sonunda yapılacak kayıt şöyledir:
_________31.07.2008____________
391- Hesaplanan KDV Hs 4.000
190- Devreden KDV Hs. 400
191- İndirilecek KDV Hesabı 4.400
______________ / _____________
Mal satışı sırasında alınan KDV; mal alışı sırasında ödenen KDV'den
az olduğu için aradaki fark Devreden KDV Hesabına kaydedilecek ve bu
durum KDV Beyannamesi ile vergi dairesine beyan edilecektir. Sonraki
ayda ödenecek KDV çıkması halinde bu tutar mahsup edilerek hesap
kapatılacaktır.
193- Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar Hesabı: İşletmenin dönem içinde
elde ettiği gelirleri için ödediği GV, KV gib vergilerin
kaydedildiği hesaptır. Dönem sonunda bu tutar şirketin durumuna göre
vergi tutarından mahsup edilecek ya da ortaklardan tahsil edilerek
hesap kapatılacaktır.
195- İş Avansları Hesabı: İşletme ortak veya personeline işletme
adına herhangi bir işlemin yapılması için verilen avansların
izlendiği hesaptır.
196- Personel Avansları Hesabı: İşletme personeline ücretinden
kesilmek üzere veya herhangi bir işin yapılması amacıyla verilen
yolluk avanslarının izlendiği hesaptır.
Örnek: 1- İşletme personeli X'e 10.000 liralık mal alımı için
sözleşme yapmak, mal avansı ödemek üzere 2.000 YTL ve yolluk olarak
1.200 YTL ödenmiştir.
______________ / _____________
195- İş Avansları Hs. 2.000
196- Personel Avansları Hs. 1.200
100- Kasa Hesabı 3.200
______________ / _____________
2- Personel sözleşmeyi yaparak iş gezisinden dönmüştür. Mal siparişi
için 2.000 lira avans ödemiş, kişisel harcamaları içinse 700 YTL
fatura göstermiştir. Personel kalan tutarı işletmeye nakit olarak
ödemiştir.
______________ / _____________
159- Verilen Sipariş Avansları Hs. 2.000
770- Genel Yönetim Giderleri Hs. (*) 700
100- Kasa Hs. (**) 500
195- İş Avansları Hs. 2.000
196- Personel Avansları Hs. 1.200
______________ / _____________
(*) Personelin faturalı harcamaları gider olarak kaydedilecektir.
(**) Personelin faturalı harcamalarından sonra kalan kısım (iş
avansından da kalan olabilir) işletmeye ödenecektir.
197- Sayım ve Tesellüm Noksanları Hesabı: Sayım esnasında ortaya
çıkan her türlü noksanların kaydedildiği hesaptır. Noksanlığın
sebebi tesbit edilene kadar bu hesabın borcunda izlenir. Kasa hesabı
konusunda anlatılmıştır. |