|
|
SMMM Staja Başlama Muhasebe Denetimi Ders Notu
Genel Kabul Görüş Denetim Standartları
GENEL KABUL GÖRMÜŞ
DENETİM STANDARTLARI
Bu standartlar ilk kez 1947 yılında Amerikan Sertifikalı Serbest
Muhasebeciler Kurumu (AICPA) tarafından kabul edilmiş ve birçok ülke
tarafından benimsenmiştir.
1-Genel Standartlar
a- Mesleki eğitim ve yeterlilik
b- Bağımsız davranabilme
c- Mesleğin gerektirdiği dikkat ve özenin gösterilmesi
2-Çalışma Alanı Standartları
a- Denetimi planlama ve gözetim.
b- İç kontrol sistemi hakkında bilgi edinme
c- Yeterli ve güvenilir kanıt toplama
3-Raporlama Standartları
a- Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkelerine uygunluk
b- Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkelerinde değişmezlik
(Devamlılık)
c- Mali tablolardaki açıklama yeterliliği
d- Görüş bildirme
A-GENEL STANDARTLAR
Denetçiyle ve onun çalışmasının kalitesi ile ilgili
standartlardır.
1-Mesleki Eğitim ve Yeterlilik (Yetkinlik) Standardı:
Denetim, bir denetçi olarak yeterli teknik eğitime ve yetkinliğe
sahip kişi veya kişilerce yapılmalıdır.Yeterli eğitim ve yetkiniği
olmayanlar denetim yapamaz.Yeterlilik üniversitede alınan bilginin
dışında; bağlı olduğu denetim kurumunca gerçekleştirilen kurs,
seminer veya meslek içi eğitim programı yolları ile elde edilir.
2-Bağımsızlık Standardı (Bağımsız Davranabilme ): Denetçiler
, denetim işleri sırasında işletme ortaklarının ve yetkililerinim
etkisi altında kalmadan tarafsız ve dürüst davranarak denetim
faaliyetinde bulunmalıdır.Genel Kabul Görmüş Muhasebe Standartlarına
göre bağımsızlığı gölgeleyebilecek durumlar;
- Denetlenen şirketle veya sahipleri ile ortak olmak
- Denetlenen şirketten maaş, borç veya diğer nedenlerle maddi
fayda sağlamak
- Dolaylı yada dolaysız yoldan denetlenen şirketin hisse senedi
,tahvil vb. finansman araçlarına sahip olmak
- Denetlenen şirketin ortak ve yöneticileri ile yakın akraba olmak
- Denetlenen şirketten önemli sayılabilecek tutarda hediye almak
veya özel bir indirimle herhangi bir emtia vb. almak.
3-Mesleğin Gerektirdiği Dikkatin Gösterilmesi (Mesleki Özen
Standardı): Denetçi denetim çalışmasını yürütürken dikkatli,
özenli ve titiz çalışmalı,denetim standartlarına eksiksiz
uymalıdır.Bu standarttan amaç;aynı ve benzer koşullarla karşılaşan
basiretli ve uzman denetçiden beklenen dikkat ve özenin tüm
denetçiler tarafından gösterilmesidir.
B-ÇALIŞMA ALANI STANDARTLARI
Denetim çalışmaları sırasında izlenecek yöntemleri, öncelik ve
denetimin ne şekilde yapılacağını belirleyen standartlardır.
1-Denetimi Planlama ve Gözetim Standardı: Denetimin planlaması;
müşteri firma hakkında bilgi edinme,uygulanacak denetim
prosedürlerinin niteliğinin, zamanının ve büyüklüğünün belirlenmesi
ve uygun personelin görevlendirilmesi çalışmalarından oluşur.
Denetimde hangi konuların ele alınacağı, bunlardan hangilerine
öncelik verileceği, işlerin bitim zamanı, kaç kişilik grupla
denetimin yürütüleceği, ve elemanların niteliklerinin belirlenmesi
bu aşamada yer alır.Denetmen denetim faaliyetinde faaliyet yapan
yardımcılarının yönlendirilmesi ve kontrolünü yapmak
zorundadır.Yardımcıların yaptıkları denetim ve tespit ettikleri
hususlardan da denetçi kendisi sorumludur.
• SPK mevzuatına göre yazılı denetim programının yapılması
zorunludur.
2-İç Kontrol Sistemi Hakkında Bilgi Edinme Standardı:
Denetimi planlamak ve yapılacak testlerin niteliğini, zamanını ve
büyüklüğünü belirlemek için iç kontrol yapısı hakkında yeterli bilgi
edinilmelidir.Etkin bir iç kontrol sistemi, tabloların
güvenirliliğini arttırır, hata riskini düşürür, denetim işleminin
sayı ve kapsamını daraltır.
3-Yeterli ve Güvenilir Kanıt Toplama Standardı: Denetlenen
mali tablolara ilişkin bir görüşe yeterli düzeyde temel oluşturmak
amacıyla belge incelenmesi, gözlem, soru sorma, doğrulama vs..
yoluyla yeterli sayıda ve güvenilir kanıt elde edilmelidir.
C- RAPORLAMA STANDARTLARI:
Denetim sonucunda varılan görüşün açıklandığı raporların kapsam
ve düzenlemeleriyle ilgili standartlardır.
1-Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkelerine Uygunluk Standardı:
Denetim raporunda tabloların GKGM. İlkelerine uygun olarak
düzenlenip düzenlemediği belirtilmelidir.Denetçi, inceleme yaptığı
şirketin kayıtlarının tutulması ve mali tabloların hazırlanması
sırasında genel kabul görmüş muhasebe ilklerine uyulup uyulmadığını
araştırmak, incelemek ve görüşünü bildirirken bu ilkelere uygunluğun
var olup olmadığını açık olarak denetim raporunda belirtmek
zorundadır.
2-Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkelerinde Değişmezlik Standardı
(Devamlılık): Denetim Raporu, denetimin yapıldığı dönemde
uygulandığı gözlemlenen GKGMİ ve bunların uygulanmasında kullanılan
yöntemler bir önceki dönemdeki uygulamalarla tutarlı değilse, farklı
uygulandığı durumlar ve bu farklılığın sonuçlarını açıklamalıdır.
3-Mali Tablolardaki Açıklamaların Yeterliliği (Yeterli Açıklama)
Standardı:Denetim raporunda aksi belirtilmediği müddetçe yapılan
açıklamaların yeterli olduğu kabul edilir. Denetim işleminde mali
tabloların dipnot ve açıklamaları da denetim
kapsamındadır.Açıklamalarında denetlenmiş olduğu raporda belirtilir.
4-Görüş Bildirme Standardı: Denetçi, denetim işlemi sonunda
, denetçi görüşünü bildirmek zorundadır.Açıklanan görüş olumlu veya
olumsuz yönde olabilir.Olumsuz ise , nedenlerinin denetim raporunda
açıklanması gereklidir. |
|
