|
|
Muhasebe Standartları Ders Notu
TMS17- Kiralama İşlemleri ( finansal Kiralama)
MADDE 1 –
24/2/2006 tarih ve 26090 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 21 Sıra
no’lu Kiralama İşlemlerine İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS
17) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan "TMS 17 Kiralama İşlemleri"
Standardının 2 nci Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“2. Bu Standart, aşağıda yer alanlar hariç olmak üzere her çeşit
kiralama işleminin muhasebeleştirilmesinde kullanılır:
(a)Maden, petrol, doğalgaz ve benzeri yeniden teşekkülü mümkün
olmayan kaynakların araştırılması ve kullanılmasına ilişkin kiralama
işlemleri ve
(b)Sinema filmleri, videokasetler, oyunlar, el yazıları, patentler
ve telif hakları gibi hak ve ürünlerin lisans anlaşmaları.
Ancak, bu Standart aşağıda yer alan varlıkların ölçülmesinde
kullanılmaz:
(a)Kiracıları tarafından yatırım amaçlı olarak elde tutulan
gayrimenkuller (bakınız: TMS 40 Yatırım Amaçlı Gayrimenkuller);
(b)Kiraya verenlerin faaliyet kiralaması çerçevesinde kiraya
verdikleri yatırım amaçlı gayrimenkuller (bakınız: TMS 40);
(c)Kiracıları tarafından finansal kiralama çerçevesinde elde tutulan
canlı varlıklar (bakınız: TMS 41 Tarımsal Faaliyetler); veya
(d)Kiraya verenleri tarafından faaliyet kiralaması çerçevesinde
kiraya verilen canlı varlıklar (bakınız: TMS 41).”
MADDE 2 - Aynı Standardın 10 uncu Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“10. Bir kiralamanın finansal kiralama mı yoksa faaliyet kiralaması
mı olduğunun tespitinde, sözleşmenin şeklinden ziyade işlemin özü
esas alınır . Aşağıda yer alan kriterlerin birlikte ya da tek
başlarına var oldukları kiralama işlemleri finansal kiralama olarak
kabul edilir:
(a)Kiralama sözleşmesinde, kiralanan varlığın mülkiyetinin kiralama
süresi sonunda veya daha önce kiracıya geçeceğinin öngörülmesi;
(b)Kiracıya, kiralanan varlığı buna ilişkin opsiyonun kullanım
tarihinde oluşması beklenen gerçeğe uygun değerinden çok daha düşük
bir bedelle satın alma opsiyonu verilmesi nedeniyle, kiralama
sözleşmesinin başlangıcı itibariyle kiracı tarafından bu opsiyonun
kullanılacağının beklenmesi;
(c)Mülkiyet kiracıya geçmeyecek dahi olsa, kira süresinin kiralanan
varlığın ekonomik ömrünün büyük bir bölümünü kapsaması;
(d)Kiralama sözleşmesinin başlangıcı itibariyle, asgari kira
ödemelerinin bugünkü değerlerinin, en az, kiralanan varlığın gerçeğe
uygun değerine eşit olması ve
(e)Kiralanan varlığın, üzerinde büyük değişiklikler yapılmadığı
sürece, sadece kiracı tarafından kullanılabilecek özel bir yapıda
olması.”
MADDE 3 - Aynı Standardın 18 inci Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“18. Kiracının hem arazi hem de bina üzerindeki tasarrufunun TMS 40
Standardına göre yatırım amaçlı olarak sınıflandırılması ve gerçeğe
uygun değer yönteminin uygulanması durumunda, kiralamanın arazi ve
bina kısımlarının ayrı ayrı değerlendirilmesine gerek yoktur. Ancak,
aksi halde bina ve araziden birinin ya da her ikisinin sınıfının
belirlenememesi durumunda, sözü edilen değerlendirmeye ilişkin
ayrıntılı hesaplamaların yapılması gerekir.”
MADDE 4 - Aynı Standardın 22 nci Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“22. Bu tür kiralama işlemlerinin kiracının bilançosunda
gösterilmemesi durumunda, ilgili işletmenin ekonomik kaynak ve
yükümlülükleri olduğundan az gösterilmiş, dolayısıyla anılan
işletmenin finansal oranlarında bozulma meydana gelmiş olur. Bu
nedenle, finansal kiralama işlemlerinin kiracının bilançosuna, hem
varlık hem de gelecek kira tutarlarının ödenme yükümlülüğü şeklinde
yansıtılması gerekir. Kiralama süresinin başlangıcında, kiralama
konusu varlık ve gelecekteki kira bedelleri, kiracının ilgili
varlığa ilişkin olarak yaptığı ve aktifleştirilmesi gereken
başlangıç doğrudan maliyetleri hariç olmak üzere, kiracının
bilançosunun varlık ve borç kısmına eşit tutarda kaydedilir.”
MADDE 5 - Aynı Standardın 31 inci Paragrafından önce gelmek
üzere aşağıdaki başlık eklenmiştir.
“Açıklamalar”
MADDE 6 - Aynı Standardın 31 inci Paragrafının (b) bendi
aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
“(b) Gelecekteki asgari kira ödemelerinin bilanço tarihi itibariyle
toplamları ile bugünkü değerlerinin birbirleriyle mutabakatı. Buna
ek olarak, gelecekteki asgari kira ödemelerinin bilanço tarihindeki
toplamları ile bugünkü değerlerinin aşağıda yer alan her bir dönem
itibariyle değeri:
(i)Bir yıldan az;
(ii)Bir yıldan fazla ve beş yıldan az;
(iii)Beş yıldan fazla.”
MADDE 7 - Aynı Standardın 33 üncü Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“33. Faaliyet kiralamasında, başka bir sistematik yaklaşım kiracının
beklediği faydanın zamanlamasını daha iyi yansıtmadıkça, yapılan
kira ödemeleri doğrusal (eşit) olarak kiralama süresi boyunca gider
olarak muhasebeleştirilir .”
MADDE 8 - Aynı Standardın 35 inci Paragrafından önce gelmek
üzere aşağıdaki başlık eklenmiştir.
“Açıklamalar”
MADDE 9 - Aynı Standardın 41A Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“41A. Finansal kiralamaya konu olan bir varlığın “TFRS 5 Satış
Amaçlı Elde Tutulan Duran Varlıklar ve Durdurulan Faaliyetler”
Standardının hükümleri uyarınca satış amaçlı olarak
sınıflandırılması (ya da satış amaçlı elde tutulan varlık olarak
sınıflandırılan bir gruba dahil edilmesi) halinde, ilgili varlığın
TFRS 5 hükümleri uyarınca değerlendirilmesi gerekir.”
MADDE 10 - Aynı Standardın 47 nci Paragrafından önce gelmek
üzere aşağıdaki başlık eklenmiştir.
“Açıklamalar”
MADDE 11- Aynı Standardın 50 nci Paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“50. Faaliyet kiralamasından kaynaklanan kira geliri, kiraya konu
varlıktan elde edilen faydadaki azalmanın zamanlamasını daha iyi
yansıtan başka bir sistematik yöntem var olmadıkça, kiralama süresi
boyunca doğrusal yöntem uygulanmak suretiyle gelir olarak
muhasebeleştirilir .”
MADDE 12 - Aynı Standardın 56 ncı Paragrafından önce gelmek
üzere aşağıdaki başlık eklenmiştir.
“Açıklamalar”
MADDE 13 – Bu Tebliğ 31/12/2007 tarihinden sonra başlayan
hesap dönemleri için geçerli olmak üzere, yayımlandığı tarihte
yürürlüğe girer.
MADDE 14 – Bu Tebliğ hükümlerini Türkiye Muhasebe
Standartları Kurulu yürütür. |
|